XX. mendearen hasieran, irin errota gehienek jarduna eten zuten eraginkortasun faltagatik. Hala ere, Gipuzkoan oraindik zutik dirauten gutxi batzuen artean, Igarako errota nabarmentzen da, Sistiaga errekaren ondoan kokatutako ondare kultural garrantzitsua.

Errota hidrauliko honek ubide baten bidez bideratzen du ura, 6,5 metroko sakonera duen biltegi batean energia potentziala metatuz. Sarraila irekitzean, urak azpialdean dagoen gurpila mugiarazten du, eta horrek, ardatz bereko harrien bidez, aleak ehotzen ditu irina lortzeko.

Gaur egun, errota hezkuntza-gela bihurtu da eta bisitentzako egokituta dago. Maiatzaren 17an, Gipuzkoako Erroten Eguna ospatuko da, eta Alegian kokatutako instalazio honek ateak zabalduko ditu, beste 30 udalerritan egingo den bezala, iraganeko teknologia hidraulikoa ezagutarazteko.