Burundanga detektatzeko gailu berria garatu dute

EHUko Microfluidics Cluster taldeak paperean oinarritutako gailu mikrofluidiko bat sortu du, eskopolamina azkar eta modu eramangarrian detektatzeko.

Irudi generikoa: paperezko gailu mikrofluidiko bat, emaitza positiboa adierazten duen kolore-aldaketa duena, laborategiko ekipamendu lausoak atzealdean.
AA

Irudi generikoa: paperezko gailu mikrofluidiko bat, emaitza positiboa adierazten duen kolore-aldaketa duena, laborategiko ekipamendu lausoak atzealdean.

EHUko Microfluidics Cluster taldeak paperean oinarritutako gailu mikrofluidiko bat garatu du, eskopolamina (burundanga) eta harekin lotutako konposatuak azkar, fidagarri eta modu eramangarrian detektatzeko.

Gailu honek kostu txikiko sistema eramangarri bat eskaintzen du, eta begi hutsez ikusteko moduko emaitza ematen du 10 minutuan. Horrek aukera ematen du aurretiazko analisiak in situ egiteko, laborategiko ekipoen beharrik gabe, eta aurrerapauso nabarmena da sumisio kimiko bidezko erasoetan erabiltzen diren agenteak modu praktikoan detektatzeko.
Drogen laguntzarekin egiten diren sexu-erasoak arazo larria dira, eta eskopolamina (burundanga) horietako bat da. Substantzia hori bereziki arriskutsua da eragin amnesiko, lasaigarri eta haluzinogeno handia duelako. Gainera, kolorerik, usainik eta zaporerik ez duenez, antzemanezina da. Orain arte, haren detekzioa teknika analitiko instrumentaletan oinarritzen zen, baina horiek laborategiko baldintzak eta laginen prestaketa sakona eskatzen dituzte, ez baitira egokiak analisi azkarrak in situ egiteko.
Gailu mikrofluidiko autopropultsatu honek, paperezko euskarri batean gertatzen den erreakzioaren bidez, kolore-aldaketa bat eragiten du. "Gailua laginean murgildu behar da segundo batzuetan, eta 10 bat minutuan emaitza begi hutsez ikus daiteke, beste detektagailurik gabe", azaldu du Isabel Poves azterlanaren egile nagusiak. Povesen iritziz, "gailu honi esker, sumisio bidezko eraso-mota hauek prebenitu ahal izango dira; izan ere, garrantzitsuagoa da prebenitzen saiatzea, gertatu ostean detektatzea baino."
Lourdes Basabe Desmonts Ikerbasque irakasleak zuzendutako taldeak garatutako teknologia honek laborategi batean eskala handiagoan egiten diren prozesuak miniaturizatzen ditu. Horrela, lagina inola ere manipulatu behar ez izatea lortzen da. Talanta aldizkari zientifikoan argitaratutako artikuluak aukera ematen du erreakzio kolorimetriko bakar baten bidez farmako ugari detektatzeko gai den plataforma mikrofluidiko bat garatzeko bidean aurrera egiteko. Proiektuaren helburua da gailu berean ahalik eta droga gehien detektatzea.
Taldeak duela gutxi beste gailu bat ere garatu du, edarietan bentzodiazepinak detektatzeko. Ikertzaileek azpimarratu dute oraindik laborategiko lan asko dagoela egiteko, eta etorkizunean analisi horiek kuantifikatzeko gai izan daitezkeela, smartphone-aplikazioak erabilita.
Iturri ofizialaren informazioan oinarritutako edukia: Zientzia Kaiera — Cátedra de Cultura Científica de la UPV/EHU (26/10/2026)