Cristina Enea Fundazioak argitaratutako komunikatu baten arabera, Jon Morant EHUko ikertzaileak parte hartzen duen lan batek buitreen kontserbazioaren garrantzia azpimarratzen du eta haien babesa indartzeko neurriak proposatzen ditu. Conservation Biology aldizkarian argitaratutako gutun batean, egileek gripe hegaztiak buitre-populazioentzat duen arriskua adierazten dute, baita ekosistemetan eta giza ongizatean buitreen gainbeherak sor ditzakeen arazoak ere.
Egoera honi aurre egiteko, bost ekintza-lerro proposatzen dituzte: populazioen jarraipena egitea, txertaketa-kanpainak antolatzea, haragijaleen kudeaketa egitea, buitreen manipulaziorako protokoloak ezartzea eta tokiko ekintza-planak sustatzea. Mundu mailan, buitreek dira mehatxupean dauden hegazti-talde handienetako bat; gutxienez, 23 espezieetatik hamasei kezka egoeran daude, batez ere gizakien jarduerak eragindako pozoitze eta beste mehatxu batzuengatik.
“"Guretzat garrantzitsuenetako bat da gizakien ongizaterako ekosistemaren zerbitzuetako bat: haragijaleak kontsumitzen dituzte, eta horiek patogenoak dituzte. Frogatuta dago animalia haragijaleek patogenoen hedapena saihesten edo murrizten laguntzen dutela. Hau da, gaixotasunak eragiten dituzten mikroorganismoen hedapena geldiarazten dute», azaldu du Jon Morant EHUko ikertzaileak."
Gripe hegaztiaren birusak (H5N1), panzootiaren (animalien pandemiaren baliokidea) eragileak, kutsakortasun handia du eta buitre-populazioen kolapsoa eragin dezake, dagoeneko gainbeheran baitaude. Izan ere, birusa munduko zenbait tokitan hedatu dela egiaztatu da, eta ondorio larriak izan ditu, hala nola milaka buitre beltz amerikar eta buitre-arrano hil dira Estatu Batuetan eta Hego Amerikan. Era berean, kalte handiak eragin dizkie Europako sai arlegiei eta Amerikako kondorrei eta andearrei. Kaliforniako kondorrak kritiko egoeran daude, eta sei astetan haien populazio basatiaren %6 inguru galdu zen.
Arrisku horren berri emateko eta arazoari aurre egiteko ekintza-lerroak ezartzeko, Jon Morant EHUko Zoologia eta Zelula Animalaren Biologia Saileko ikertzaileak gutun bat argitaratu du Conservation Biology aldizkarian, uharteko IMEDEAko eta Argentinako INIBIOMAko hainbat ikertzailek lagunduta. «Kontserbazioaz arduratzen diren pertsonei eta ikerketa-komunitateari alerta bat helarazi nahi izan diegu, ekintza koordinatuak bultzatzeko», adierazi du Morantek.
Oro har, «buitreak animalia sozialak dira eta jantokietan biltzen dira, hau da, kutsatzeko arrisku handia dagoen lekuetan. Gainera, kutsatutako haragijaleak jatean, H5N1 birusak kutsa ditzake. Buitreak prestatuak daude bakterio eta patogeno askori eusteko, haragijaleak izateagatik, baina hori ez da nahikoa H5N1 birusari aurre egiteko», azaldu du Morantek. Birusak hilkortasun-tasa handia du bai etxeko bai basoko animalietan. Gripe hegaztiak ez die bakarrik hegaztiei eragiten: mundu osoan 48 ugaztun-espezie baino gehiago kutsatu direla dokumentatu da. «Zenbat eta haragijale kutsatu gehiago egon, orduan eta handiagoa izango da buitreen kutsatzeko arriskua. Hilotz horiek infekzio-iturri izan daitezkeenez, paradoxa bat sortzen da: zenbat eta buitre gehiago hil, orduan eta txikiagoa da haragijaleak kentzeko gaitasuna, patogenoak hedatzen dira eta kutsadurak areagotu egiten dira», azaldu du ikertzaileak.
