Aurtengo Balearen Eguna ren ospakizunak berezitasun bat du, 2026ko maiatzaren 14an 125 urte beteko baitira Euskal Herriko kostaldean azken balea harrapatu zenetik. Horren harira, Orioko Udala k, herriko eragileekin elkarlanean, ia hilabete osoko egitaraua prestatu du, apirilaren 24tik maiatzaren 17ra bitartean hainbat ekitaldi eskainiz.
Programaren barruan, kontzertu bereziak, hitzaldiak, herri-afariak, artisautza azoka eta haurrentzako ikuskizunak izango dira, besteak beste. Ekitaldi nagusia maiatzaren 16an izango da, Balearen Eguna ren ospakizun handia.
Egun horretan, herri-antzerkia izango da ardatz nagusia. Goizeko 11:45etik aurrera, antzerki emanaldiak izango dira Orioko kaleetan, eta 12:30ean balearen ehiza, moilara iristea eta herri-jaia antzeztuko dira, antzerkia, dantza eta musikarekin. Ondoren, Herriko Plaza n mahaiak eta aulkiak jarriko dira, herritarrek bertan bazkaldu ahal izateko. Arratsaldean, Ttipika ren dantza gidatuekin eta Itzal ekin erromeriarekin gozatu ahal izango da, eta gauean DJ Osto k jarriko du musika festa luzatzeko.
“"Aurten ahalegin berezia egiten ari gara Balearen Eguna prestatzen, urteurrenak merezi duen tamaina izan dezan."
Aurtengo programaren mugarrietako bat Benito Lertxundi musikari oriotarrari eskainitako omenaldi kontzertua izango da. Lertxundi k 2024an utzi zion kontzertuak eskaintzeari, baina Balearen Eguna ren testuinguruan, bere ibilbide artistiko oparoari aitortza egingo zaio. Omenaldi gisa, Et Incarnatus orkestra sinfonikoa eta Euskal Herriko lau haur-koru igoko dira agertokira, Lertxundi ren arrakasta handienetako batzuk interpretatzeko. Kontzertuan 150 parte-hartzaile izango dira, horietatik 50 musikari orkestra sinfonikoan eta 100 haur-koruan.
Kontzertua maiatzaren 15ean egitekoa zen, baina soinu-teknikariek greba deitu dutenez, Orioko Udala k eta kontzertuan parte hartuko duten eragileek haien aldarrikapenarekin bat egin dute. Horregatik, emanaldia maiatzaren 17ra, igandera, atzeratzea erabaki dute, arratsaldeko 20:00etan hasita. Ikuskizunerako sarrerak apirilaren 24an, ostiralean, jarriko dira salgai, 17:00etatik aurrera, turismo bulegoan, eta apirilaren 28tik aurrera, asteartean, online erosi ahal izango dira. Guztira 1.000 sarrera jarriko dira salgai, 700 turismo bulegoan eta 300 online, 20 euroko prezioan.
Kontzertuaz gain, Arraunetxe k solasaldia eskainiko du Benito Lertxundi rekin maiatzaren 7an, 19:00etatik aurrera. Saio honetarako doako gonbidapenak turismo bulegoan eskuratu ahal izango dira apirilaren 29an, asteazkenean, 17:00etatik aurrera.
Ekitaldi nagusiez gain, dozena bat saio programatu dira apirilaren 24tik maiatzaren 17ra bitartean. Horien helburua da herritarrak maiatzaren 16ko ospakizunaren aurretik giroan sartzea, eta aldi berean, herriko itsas ondareari buruzko ezagutza partekatzea.
Aste honetan bertan, Arrainak bihotzean haurrentzako ikuskizuna eta Errio dokumentalaren proiekzioa izango dira, ostiralean eta larunbatean, 17:00etan eta 19:00etan, hurrenez hurren, kultur etxean. Gainera, maiatzaren 8an, 20:00etan, lehen aldiz kantu-afari herrikoia antolatu da Herriko Plaza n. Kantu-afarirako txartelak apirilaren 28an, asteartean, jarriko dira salgai, 17:00etatik aurrera, turismo bulegoan.
Horrez gain, maiatzaren 14an bertso-afaria egingo da Balea elkartean, Errikotxia ko kideek antolatuta. Afarirako txartelak ostiralean jarriko dira salgai Kolon Txiki n eta Kutixi n, 25 euroren truke.
