Lezo, Pasaia eta Errenteria ko alkateek, Mikel Arruti, Teo Alberro eta Aizpea Otaegi buru direla, prentsarekin bildu dira gaur Pasai Donibane n, 2023an aurkeztutako 'La Bahía del Futuro' dokumentuaren indarraldia berresteko eta Pasaiako Portuko Agintaritzaren (APP) eskumenen eskualdatzea aldarrikatzeko. Hiru ordezkariek azpimarratu dute duela hiru urte aurkeztutako proposamenak «erabat eguneratuak» eta, gainera, «beharrezkoak» direla badiako etorkizun soziala, ekonomikoa eta ingurumenekoa bermatzeko.
Bilkuran defendatu dutenez, Pasaia badiak ezin du XIX. mendeko logikekin funtzionatzen jarraitu, eta «premia» da portu-hiri ereduari XXI. mendeko erronketara egokitzea. Zentzu horretan, alkateek nabarmendu dute portuaren modernizazioa konbinatu behar dela herritarren bizi kalitatearekin, deskarbonizazioarekin eta lehiakortasun ekonomikoarekin.
Arruti k kamioi trafikoaren arazoa jarri du mahai gainean eta gogorarazi du 2023ko dokumentuak jada planteatzen zuela zirkulazio astuna hiri-guneetatik bereizteko beharra. Zentzu horretan, Oarsoaldeko alkateek duela gutxi proposamen integral bat aurkeztu dute Lezoko eta Oiartzuneko industrialdeak errepide nagusiekin zuzenean konektatzeko. Era berean, portuko merkantzien %90 oraindik kamioiz mugituko dela aurreikusten denez, alkateek ezinbestekotzat jotzen dute porturako sarbide berri bat garatzea.
Lezoko alkateak Logistika Plana proiektuaren «desegokitasuna» salatu du, eta gogorarazi du eskualdeko lau udalerriek eta hainbat talde politikok jada adostu zutela proiektu horren aurkako jarrera bateratua. Alkatearen hitzetan, «ez da zilegi beldurrarekin politika egitea. Portuko trafikoa ezin da herritarren bizkar antolatzen jarraitu; badiak behar dituen irtenbideek etorkizuneko ikuspegia eskatzen dute, iraganeko errezeta ez».
Bestalde, Pasaiako alkateak gogorarazi du urteetan egindako eskaerek, herritarren presioak eta betebehar legalek portua hainbat neurri abiaraztera eraman dutela, hala nola kaiaren elektrifikazioa. Alberro ren hitzetan, «neurri honek deskarbonizazioari ez ezik, zarata murrizteari eta herritarren bizi kalitateari ere eragiten dio zuzenean, baina hamarkada bateko atzerapenarekin iristen da». Ildo beretik, adierazi du airearen, zarataren eta uraren kalitatearen neurketa sistema jasangarriak portuko plan estrategikoan integratzea, badiako alkateek eskatzen zuten bezala, «urrats bat» dela, baina galdetu du orain arte kutsaduraren kontrola herritarren kexen mende egon dela: «Modernizazioa ezin da propaganda hutsa izan, eragin erreala izan behar du auzokideen bizi kalitatean».
Ekonomia urdina
Errenteriako alkateak, berriz, «ezinbestekotzat» jo du portuaren eta inguruko herrien arteko gobernantza ereduaren aldaketa. Otaegi ren arabera, portuaren eta herritarren interesak ez dira kontrajarriak: «langile eta operadore portuekin egon gara, eta beraiek planteatzen dituzten neurri asko bat datoz herritarrek eskatzen dituztenekin, eta portuak bere plan estrategikoan planteatzen duenaren aurka doaz».
Alkateek defendatzen dute portuko eskumenen transferentzia funtsezkoa dela beharrezko inbertsio publikoak bizkortzeko. Era berean, Jaurlaritzari eskatu diote Berpiztu funtsa berraktibatzeko, badiak oraindik eraldaketa handiak behar dituela ulertuta.
Azkenik, alkateek nabarmendu dute Pasaia Portuak paper estrategikoa duela euskal ekonomian eta ekonomia urdinarekin, deskarbonizazioarekin eta jarduera berritzaileekin lotutako aukera berriak irekiz. Horretarako, eskatu dute portuko espazioak jarduera berritzaileak eta enplegu berriak sustatzen dituzten enpresentzat eskuragarri egotea.
