Okupazioaren gaiaren inguruko eztabaida areagotu egin da Aiaraldean, eta horren adibide da Laudioko Tipularren Etxearen kasua. Duela urtebete, kale gorrian bizi ziren hamabi gazte aljeriar sartu ziren bertan bizitzera, eraikina irekita aurkitu ondoren. Kasua epaitegietara iritsi da, eta orain husteko arriskuan dago.
Hasiera batean, Amurrioko epaile batek absolbitu egin zituen gazteak iazko uztailean, zigorra ezartzeko baldintzak betetzen ez zirela iritzita. Epaileak argudiatu zuen URA Agentziak Nerbioi ibaian egindako lanen ondorioz, etxearen inguruko sastrakak garbitu eta horma bat bota zutela, eraikina irekita utziz. Gainera, 2008an ere okupatuta egon zela eta jabeak ez zuela salaketarik jarri nabarmendu zuen.
“"Lehen Bilbon genituen horrelako kasuak, baina bi urtetik hona Aiaraldetik edo Durangaldetik ere etortzen zaigu jendea. Zuen eskualdean ere Urduñan eraman nuen kasu bat, adibidez. Horretan gazte batzuk lonja batean sartu ziren bizitzeko."
Hala ere, absoluzioaren ondoren, etxearen jabeak berriro jarri zuen salaketa. Beste epaile batek kasua aztertu zuen, eta oraingoan, lau pertsona 2.400 euroko isunarekin (600 euro bakoitzeko) zigortzea eta kaleratzea erabaki zuen. Epaile horrek adierazi zuen Ertzaintzak salaketa baten berri eman ziela kondenatuei, eta hala ere, ez zutela etxea utzi.
Gazteek adierazi dute ez zutela ulertu poliziak esandakoa, baina epaileak ez die sinetsi. Egoera honek eragin zuzena izango du bertan bizi diren hamabi gazteen bizitzetan, gehienak Aljeriako migratzaileak, kale gorrian bizi zirenak eta Laudiora trenez iritsi zirenak.
Okupazio kasu honek migratzaile gazteen profil aldaketa islatzen du. Lehen, okupazioa sistema kanpo bizi nahi zuten pertsonekin lotzen zen; orain, ordea, lo egiteko lekurik ez duten edo gela bat ordaintzeko baliabiderik ez duten gazte migratzaileek hartzen dute bide hori. Abokatu batek adierazi duenez, okupatzen diren etxeak askotan abandonatuta eta hondatuta daude, eta ez diete kalterik eragiten jabeei.
Tipularren Etxea, XIX. mendeko eraikina, 1999tik hutsik dago eta 2008an ere okupatuta egon zen. Gazteek konponketa txikiak egin dituzte, baina eraikinak ez du gutxieneko zerbitzurik, ura kasu, eta hezetasun eta arratoi arazoak ditu. Gazteek adierazi dute osasun arazoak ere sortu dizkiela egoerak. Hala ere, bertan bizitzeak egonkortasun apur bat eman die ikasteko eta lanbide heziketan izena emateko, Laudion errotzeko asmoz.
Kaleratzeak, isunaz gain, aurrekariak sortuko dizkie, eta horrek zaildu egingo du Espainiako Gobernuak ireki berri duen premiazko erregularizazio prozesuan parte hartzea. Horrela, lan baimena lortzeko itxaronaldiak luzeagoak izango dira, eta kale gorrian geratzeko arriskuan egongo dira berriro.
