Ekainaren 30a data garrantzitsua da Irun hiriarentzat, San Martzial jaiak ospatzeko. Hainbat aste prestaketa intentsibo eta ilusioz bete ondoren, Maddi Ugarte eta Nere Estonba, Alarde publikoko Banda eta Bidasoa kantinerak, haurtzaroko amets bat betetzera doaz. Beraien bizitzako egun ederrenetako bat izango dela jakitun dira.
Maddi eta Nere, biak irundarrak, ilusio handiz bizi dituzte jaiak txikitatik. Nerek dioenez, "beti egin dit atsegin kantinera izatea, asko bizi izan ditut San Martzialak txikitatik". Soldadu gisa irten izan arren, aurten paper desberdina hartuko du, "San Martzial bereziak" izango direlarik.
Maddik ere bere haurtzaroko ametsa betetzen duela dio: "bandarekin eta abanikoarekin joaten nintzen, eta hau zen nire ametsa". Kapitain gisa lau urtez irten daitekeen arren, kantinera gisa urtebete bakarrik duela azpimarratzen du, eta "txikitatik nahi izan dudana da".
Bidasoa kantinerak bere inguruan eta bere baitan hautaketak sortu duen poza nabarmentzen du: "Oso hunkituta nago, eta nire familia ere bai, guztiz gozatzen ari gara entsegu bakoitzean". Maddik, berriz, "entrenamendurik ez duenez, une bakoitza eta prestaketa bakoitza gozatzen ari naiz", eta "ekainaren 28ko kantineren aurkezpenaren" irrikaz dago.
Bakoitzak bere hautaketa unea modu desberdinean bizi izan zuen. Maddik etxean geratzea erabaki zuen tentsioagatik, "bestela larrituko nintzatekeelako". Bere lagun batekin zegoen zozketan, eta honek telefono dei bat jaso zuen, baina "amaierako alarma faltsua" izan zen. Handik gutxira, "atera zen jendea etxera, erokeria bat izan zen!"
Nerek bere lagunekin eta familiarekin "taberna batean" itxaron zuen. "Lore sorta batekin konpainia agertu zen, eta kantinera izan nahi nuen galdetu zidaten", gogoratzen du irribarrez.
Kantinera izateak prestaketak garaiz hasteko konpromisoa eskatzen du. "Jaiak askoz lehenago hasten dituzu", dio Bidasoakoak, eta "zozketaren biharamunean jada neure burua probatzen ari nintzen, botak, jaka nituen, eta ile-apaintzaile eta makillatzaile baten bila hasi nintzen".
Alardean nor aterako den erabakita dute biek. Maddik "laguntzaile bakarra" duenez, "familia lehenetsiko dut, kuadrilla oso handia den arren, baina guztiz ulertzen dute". Nerek, berriz, "osaba, lehengusuak eta lagun batzuk" eramango ditu aldamenera entseguetan. "Gurasoak, anaia, kuadrillakoak eta bi lehengusu" joango dira berarekin egun handian.
Nere gogoratzen du lehenengo entseguaren "balkoiko momentua" izan zela hunkigarriena. Maddirentzat, berriz, "Diana" izango da une hori, eta "oso handia izango da, pentsatzearekin larrua kilika jartzen zait".
San Martzialak beti dira oroitzapenetako datak irundar guztientzat. Nerek bere "aitonari" gogoratuko dio, "honek ilusio handia egingo zukeen". Maddik ere familiarentzat izango du tarte bat, eta "amona" gogoratuko du, "etxean asko bizi izan dugulako San Pedro eta San Marcial".
Biak kantinerak izango dira Alarde publikoaren 30. urteurrenean. Maddik gogoratzen du "txikitan Alarde hau askoz txikiagoa zela, eta nola hazten joan den pentsatzea izugarria da". Nerearentzat, "harrotasun bat da", eta "oso polita da pentsatzea 30 urte daramatzagula alarde berdintsu baten alde borrokan, eta urte berezia da bizi izan dugunagatik eta iritsi garen tokiraino".
